Myśli o gwiazdce i o regule

  • Dodaj recenzję:
  • Kod: 361
  • Dostępność: Jest
  • Autor: Andrzej Bogusławski
  • ISBN: 978-83-61208-30-3
  • Format / Liczba stron: B5 / 168
  • Oprawa: miękka
  • szt.
  • 25,20 zł

Jest to książka z zakresu teorii i filozofii języka oparta w swej warstwie ilustracyjnej głównie na faktach polszczyzny; wśród filologów może więc zainteresować szczególnie polonistów.

 Autor zajmuje się zasadniczo tzw. negatywnym materiałem językowym (chodzi o wyrażenia odbiegające od normy). Stara się w istotny sposób zróżnicować krytyczne podejście do tych lub innych wyrażeń (słów, fraz, zdań, sekwencji zdań). Wprowadza szereg dystynkcji w tym zakresie, znanych i mniej znanych, proponując także pewne nowe rozwiązania terminologiczne i notacyjne. Jednym z istotnych przeciwstawień obszernie omawianym w książce jest przeciwstawienie skaz tekstowych polegających na wprowadzaniu wyrażeń pozostających całkowicie poza granicami danego kodu językowego - autor nazywa je „alienami” – i niedostatków tekstu zrelatywizowanych do pewnych postulatów jakościowych – te nazywa „emendandami”. Obserwacje teoretyczne są w książce zilustrowane obficie i szczegółowo; dokumentacja jest w dużej mierze zaczerpnięta z zaświadczonych tekstów autentycznych.
Książka nie jest po prostu przyczynkiem do literatury z zakresu tzw. poprawności językowej. Autor podaje w niej pewną propozycję uchwycenia wyróżników (niemetaforycznego) „języka” jako takiego (włączając w to języki sztuczne, rachunki logiczne itd.). Tytułowe pojęcie „reguły” (mające zastosowanie także do zjawisk moralności, prawa, sztuki itd.) zostaje zinterpretowane jako wyjściowo identyczne z samym mówieniem w jego wymiarze rudymentarnym. Na całokształt reguł składają się więc procesy mówienia w jego „bazie”, a dalej „scenariusze” służące „wyższym piętrom” działania ludzkiego (w tym „wyższym piętrom” samego mówienia, np. mowie nieliteralnej); te są oparte wyłącznie na ludzkiej zdolności językowej i jej realizacji w niezbywalnej wielości konkretnych języków.